6-10 Push-ups

Een korte geschiedenis van de push-up

Hier is iets vreemds: voor een oefening die zo oud is, is de naam opmerkelijk jong. Mensen laten hun borst al richting de vloer zakken en duwen zich weer omhoog zolang er vloeren zijn en iets te bewijzen valt, en toch is het woord "push-up" zelf verrassend modern, een vondst van de 20e eeuw. De beweging is eeuwenoud. Het label niet.

Lang voor sportscholen en fitness-apps leefde de push-up binnen oudere trainingssystemen. In India bouwden worstelaars van de pehlwani-traditie hun kracht op de dand, een vloeiende, duikbommende versie van de push-up die per honderdtal als dagelijkse oefening in de akhara werd uitgevoerd. Het was geen warming-up of een bijkomstige beweging; het was de basis. Overal waar mensen sterke schouders nodig hadden en geen materiaal om ze op te bouwen, dook doorgaans een of andere versie van duwen met lichaamsgewicht op.

Dat laatste is eigenlijk waar het helemaal om draait. De push-up vraagt niets. Geen stang, geen bank, geen abonnement, geen vloerruimte groter dan je eigen lichaam. Je kunt hem doen in een kazerne, een gevangenisplaats, een hotelkamer of een stuk grond. Die koppige eenvoud is precies waarom hij elke fitnesshype die om hem heen kwam en ging heeft overleefd.

Het leger maakte er een ritueel van. Legers over de hele wereld grepen naar de push-up om dezelfde redenen: het is een goedkope, eerlijke manier om uithoudingsvermogen van het bovenlichaam op te bouwen en te meten, en hij schaalt naar elk aantal rekruten tegelijk. Ergens onderweg werd hij in gelijke mate straf en bewijs. "Op de grond en geef me er twintig" is een zin die zelfs mensen die nooit een uniform hebben gedragen meteen herkennen.

In de 20e eeuw ontsnapte hij van het exercitieterrein. Gymlessen namen hem over, vroege fitnesspersoonlijkheden showden hem op televisie, en hij werd stilletjes een ruwe maatstaf voor algemene fitheid. Hoeveel push-ups kun je doen? werd een vraag met echt sociaal gewicht, een snelle graadmeter voor of iemand in vorm was.

Het internet scherpte dat alleen maar aan. Push-up challenges verspreidden zich via sociale feeds, mensen bedenken voor de lol nieuwe variaties, en vreemden aan weerszijden van de planeet vergelijken hun aantallen. Het is een vreemd soort continuïteit: dezelfde beweging die een worstelaar eeuwen geleden in een akhara oefende, wordt nu voor een telefooncamera afgeteld. Weinig oefeningen verbinden zoveel verschillende tijdperken met zo weinig omhaal.